7 Cách hạ sốt cho người lớn nhanh chuẩn y khoa và lưu ý an toàn

Nguyên nhân khiến người lớn bị sốt và Khi nào cần hạ sốt?

Người lớn thường được xem là sốt khi thân nhiệt từ 38°C trở lên. Nguyên nhân phổ biến gồm:

• Nhiễm virus như cúm, COVID-19, sốt xuất huyết.
• Nhiễm khuẩn đường hô hấp, tiết niệu hoặc tiêu hóa.
• Phản ứng sau tiêm chủng.
• Một số bệnh viêm hoặc tác dụng của thuốc.

Tăng thân nhiệt do nắng nóng, mất nước hoặc vận động quá sức không giống sốt do nhiễm bệnh và cần xử trí riêng.

Nếu chỉ sốt nhẹ và vẫn tỉnh táo, người bệnh nên nghỉ ngơi, uống đủ nước và theo dõi. Có thể dùng thuốc hạ sốt khi cảm thấy khó chịu, đau đầu hoặc đau nhức, nhưng cần đúng liều và phù hợp với tình trạng sức khỏe.

Cần đi khám nếu sốt không cải thiện, ngày càng nặng hoặc thân nhiệt từ 40°C. Gọi cấp cứu khi kèm khó thở, đau ngực, co giật, lú lẫn, ngất hoặc nghi ngờ sốc nhiệt.

7 Cách hạ sốt cho người lớn an toàn và hiệu quả tại nhà

Để hạ nhiệt an toàn cho cơ thể, bạn có thể áp dụng 7 cách hạ sốt cho người lớn chuẩn y khoa dưới đây:

Chườm mát cơ thể đúng cách bằng nước ấm (40 - 50°C)

Nhiều người có thói quen dùng nước lạnh để chườm khi sốt, nhưng đây là sai lầm nguy hiểm. Nước lạnh làm các mạch máu dưới da co lại, khiến nhiệt lượng bị giữ lại bên trong thay vì thoát ra ngoài.

Cách chườm ấm đúng:

• Chuẩn bị nước ấm khoảng 40 - 50°C (nóng hơn nhiệt độ cơ thể một chút).
• Nới lỏng quần áo, chọn trang phục rộng rãi, chất liệu cotton thấm hút mồ hôi.
• Dùng 5 chiếc khăn mềm nhúng nước ấm, vắt ráo. Đặt 2 khăn ở hai bên nách, 2 khăn ở hai bên bẹn và 1 khăn lau nhẹ nhàng khắp vùng trán, cổ, tay, chân.
• Thay khăn liên tục mỗi 3 - 5 phút cho đến khi thân nhiệt hạ xuống mức an toàn.

Chườm ấm tại vùng trán, nách và bẹn bằng nước 40 - 50°C giúp cơ thể tản nhiệt an toàn và hiệu quả

Bù nước và chất điện giải kịp thời

Khi sốt, thân nhiệt tăng cao làm cơ thể bốc hơi nước nhanh chóng qua da và hơi thở. Mất nước khiến máu bị đặc lại, cơ thể mệt mỏi dai dẳng và quá trình thải nhiệt gặp khó khăn.

• Uống nước lọc liên tục: Chia thành nhiều ngụm nhỏ trong ngày, không chờ đến khi thấy khát mới uống.
• Bổ sung dung dịch điện giải: Oresol là lựa chọn tối ưu giúp cân bằng nồng độ natri, kali trong cơ thể. Lưu ý pha đúng tỷ lệ theo hướng dẫn trên bao bì.
• Sử dụng nước canh, cháo loãng: Giúp cung cấp năng lượng nhẹ nhàng và bổ sung lượng nước đã mất.

Bổ sung đủ nước lọc và dung dịch Oresol pha đúng tỷ lệ giúp cân bằng điện giải, tránh mất nước do sốt

Bổ sung Vitamin C tăng cường miễn dịch

Vitamin C đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy sản xuất bạch cầu, củng cố hàng rào bảo vệ cơ thể và rút ngắn thời gian nhiễm trùng.

• Uống nước ép hoa quả tươi: Các loại quả như bưởi, cam, quýt, chanh, ổi giàu Vitamin C tự nhiên và khoáng chất.
• Tránh cho thêm quá nhiều đường vào nước ép vì đường hóa học có thể làm gia tăng phản ứng viêm trong cơ thể.

Bổ sung Vitamin C từ các loại nước ép trái cây tươi giúp tăng cường sản xuất bạch cầu và rút ngắn thời gian bị bệnh

Tăng cường Canxi giúp rút ngắn thời gian bị bệnh

Các nghiên cứu y khoa chỉ ra rằng trong quá trình chống lại nhiễm trùng, nồng độ canxi trong máu có xu hướng giảm nhẹ. Việc bổ sung đầy đủ canxi giúp hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn và hỗ trợ điều hòa hoạt động thần kinh cơ.

• Bổ sung qua thực phẩm: Tăng cường ăn các loại cá, rau xanh đậm, yến mạch, sữa chua trong bữa ăn.
• Bổ sung qua đường uống: Có thể sử dụng các sản phẩm hỗ trợ chứa canxi dạng ống dễ hấp thu (như Calcium Corbiere) theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc dược sĩ.

Bổ sung canxi qua thực phẩm hoặc sản phẩm hỗ trợ giúp củng cố hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả khi sốt

Tắm rửa nhẹ nhàng bằng nước ấm

Người bị sốt hoàn toàn có thể tắm rửa nếu cơ thể không quá yếu hay rét run. Tắm nước ấm giúp làm sạch mồ hôi, thông thoáng lỗ chân lông và hỗ trợ quá trình tản nhiệt qua da.

• Tắm trong phòng kín gió, thời gian tắm nhanh dưới 10 phút.
• Sử dụng nước ấm có nhiệt độ thấp hơn nhiệt độ cơ thể khi sốt khoảng 1 - 2°C.
• Lau khô người nhanh chóng và mặc quần áo thoáng mát ngay sau khi tắm. Tuyệt đối không tắm nước lạnh.

Tắm nhanh bằng nước ấm trong phòng kín gió giúp thông thoáng lỗ chân lông và hỗ trợ cơ thể tản nhiệt

Sử dụng tinh dầu tự nhiên xoa bóp cơ thể

Một số loại tinh dầu tự nhiên chứa hoạt chất Rubefacients có khả năng kích thích vi tuần hoàn dưới da, làm ấm nhẹ bề mặt và thúc đẩy cơ thể đổ mồ hôi để hạ nhiệt tự nhiên.

• Tinh dầu nên dùng: Bạc hà, bạch đàn, khuynh diệp.
• Cách thực hiện: Pha vài giọt tinh dầu với dầu nền (dầu dừa, dầu ô liu) rồi xoa bóp nhẹ nhàng vùng sau gáy, ngực và lòng bàn chân. Phương pháp này cũng giúp thông mũi và đem lại cảm giác thư thái.

Sử dụng tinh dầu tự nhiên xoa bóp vùng gáy và lòng bàn chân giúp kích thích tuần hoàn máu và đem lại cảm giác thư thái

Sử dụng thuốc giảm đau, hạ sốt không kê đơn (OTC)

Trong trường hợp sốt từ 38.5°C trở lên hoặc cơ thể đau nhức nhiều, bạn có thể sử dụng các loại thuốc hạ sốt không kê đơn. Cần tuân thủ đúng liều lượng và khoảng cách giữa các lần uống:

• Acetaminophen (Paracetamol): Là lựa chọn ưu tiên hàng đầu vì tính an toàn cao. Liều dùng chuẩn cho người lớn là 500mg - 1000mg mỗi 4 - 6 giờ (không quá 4g/ngày).
• Ibuprofen: Thuốc nhóm NSAID giúp hạ sốt và giảm viêm hiệu quả. Liều dùng 200mg - 400mg mỗi 4 - 6 giờ. Cần uống sau khi ăn no để tránh kích ứng dạ dày.
• Aspirin: Tác dụng hạ sốt và giảm đau tốt với liều 325mg - 650mg mỗi 4 giờ. Không sử dụng Aspirin khi nghi ngờ sốt do virus sốt xuất huyết vì nguy cơ làm tăng chảy máu.
• Naproxen: Hỗ trợ giảm đau và sốt với liều 550mg x 2 lần/ngày, thích hợp cho các trường hợp đau mỏi cơ xương khớp đi kèm.

Sử dụng Paracetamol theo đúng liều lượng hướng dẫn khi thân nhiệt đạt từ 38,5°C trở lên hoặc đau mỏi nhiều

Sai lầm nguy hiểm cần tránh khi tự hạ sốt tại nhà

Áp dụng sai cách hạ sốt cho người lớn không những không làm giảm nhiệt độ mà còn gây hại cho sức khỏe:

• Dùng nhiều thuốc cùng lúc: Không tự ý kết hợp hoặc đổi qua lại giữa các thuốc hạ sốt. Cần kiểm tra thành phần thuốc cảm để tránh dùng trùng paracetamol và gây quá liều.
• Mặc quá nhiều quần áo: Không đắp chăn dày hoặc ủ kín cơ thể. Nên mặc đồ rộng, thoáng và giữ phòng ở nhiệt độ dễ chịu.
• Áp dụng mẹo chưa kiểm chứng: Không lau người bằng rượu, dùng tinh dầu hoặc thực hiện nhiều biện pháp hạ sốt liên tục.
• Chườm đá trực tiếp: Nhiệt độ quá lạnh có thể gây rét run, khó chịu và tổn thương da.

Người bệnh nên nghỉ ngơi, uống đủ nước và dùng thuốc đúng hướng dẫn. Nếu sốt không cải thiện hoặc ngày càng nặng, cần đi khám.

Không đắp chăn quá dày hay chườm đá lạnh vì có thể gây rét run và khiến thân nhiệt tăng cao hơn

Khi nào người lớn bị sốt cần đi gặp bác sĩ ngay?

Bạn nên đi khám sớm nếu đã sử dụng các cách hạ sốt cho người lớn mà không thuyên giảm:

• Sốt cao không giảm hoặc tình trạng ngày càng nặng.
• Sốt kéo dài trên 3 ngày chưa rõ nguyên nhân.
• Nôn liên tục, không thể ăn uống hoặc có dấu hiệu mất nước.
• Thuộc nhóm nguy cơ cao như người lớn tuổi, phụ nữ mang thai, người suy giảm miễn dịch hoặc mắc bệnh nền nặng.

Cần đến cơ sở y tế ngay lập tức nếu kèm khó thở, đau ngực, co giật, lú lẫn, li bì, đau đầu dữ dội, cứng cổ hoặc phát ban bất thường.

Với trường hợp chưa có dấu hiệu cấp cứu, bạn có thể đặt lịch hoặc tư vấn với bác sĩ qua ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi. Nếu có dấu hiệu nguy hiểm, hãy đến cơ sở cấp cứu gần nhất.

Kết luận

Nắm vững cách hạ sốt cho người lớn chuẩn y khoa từ việc chườm ấm, bù nước, bổ sung dưỡng chất đến sử dụng thuốc đúng liều sẽ giúp bạn chủ động chăm sóc bản thân và người thân an toàn tại nhà. Hãy luôn lắng nghe cơ thể, tránh các sai lầm không đáng có và tìm kiếm sự trợ giúp y tế kịp thời khi xuất hiện các triệu chứng bất thường.

Đừng quên chủ động bảo vệ sức khỏe toàn diện cùng hệ sinh thái IVIE - Bác sĩ ơi:

• Tải app IVIE - Bác sĩ ơi để đặt lịch khám nhanh chóng với các bác sĩ chuyên khoa hàng đầu tại Việt Nam.
• Đăng ký ngay gói Bảo hiểm sức khỏe Song An trên ứng dụng IVIE để xóa tan lo lắng về viện phí ngoài phạm vi BHYT.
• Liên hệ tổng đài tư vấn/hotline 1900 3367 khi cần hỗ trợ y tế và hướng dẫn dịch vụ 24/7.

Thông tin trên IVIE - Bác Sĩ Ơi và các trang liên kết không thay thế cho lời khuyên y tế, chẩn đoán hoặc điều trị từ các chuyên gia y tế. Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, bạn nên tư vấn với dược sĩ hoặc bác sĩ về bất kỳ sản phẩm nào bạn đang sử dụng hoặc dự định sử dụng. Công ty TNHH 1 thành viên ISOFHCARE không chịu trách nhiệm cho bất kỳ thông tin nào chưa chính xác hoặc việc sử dụng sản phẩm mà không có sự tư vấn của bác sĩ, chỉ dựa trên thông tin từ chúng tôi.