Rát họng nên làm gì để nhanh dịu và khi nào cần đi khám?

Cách làm dịu tình trạng đau rát họng nhanh tại nhà

Nếu tình trạng đau rát họng mới xuất hiện ở mức độ nhẹ do thời tiết hoặc kích ứng môi trường, bạn có thể áp dụng ngay các biện pháp sau:

Súc họng bằng nước muối ấm

Súc họng bằng nước muối ấm là cách đơn giản giúp làm sạch khoang miệng, giảm vi khuẩn và làm dịu niêm mạc họng. Khi bị đau họng rát cổ, người bệnh có thể súc họng 2 - 3 lần mỗi ngày. Với mục đích vệ sinh, phòng ngừa viêm họng, có thể súc họng 1 - 2 lần/ngày.

Dùng mật ong

Mật ong thường được sử dụng để làm dịu cổ họng, giảm ho và giảm cảm giác đau rát. Người bệnh có thể pha mật ong với nước ấm theo tỷ lệ 1 phần mật ong và 3 phần nước ấm để uống vào buổi sáng. Ngoài ra, có thể pha mật ong với nước cốt chanh, ngậm từ từ để hỗn hợp trôi xuống cổ họng. Người bị đau dạ dày nên dùng chanh mật ong sau khi ăn và không nên uống quá nhiều.

Uống nước gừng ấm

Gừng có tính ấm, vị cay, thường được dùng để hỗ trợ giảm ho, giảm đau họng và làm ấm cơ thể. Người bệnh có thể uống nước gừng ấm pha mật ong, ngậm lát gừng tươi hoặc dùng gừng giã nát với vài hạt muối để làm dịu cảm giác rát cổ.

Dùng bạc hà

Bạc hà có thể giúp làm mát họng, giảm ho, hỗ trợ long đờm và giảm cảm giác sưng rát niêm mạc họng. Có thể dùng một nắm bạc hà tươi, vò nhẹ rồi nấu với nước trong khoảng 10 - 15 phút. Uống nước bạc hà ấm 1 - 2 lần/ngày để hỗ trợ cải thiện triệu chứng.

Dùng quất hấp đường phèn

Quất, còn gọi là tắc, có vị chua, tính ấm, thường được dùng để giảm ho, tiêu đờm và làm dịu cổ họng. Vitamin C trong quất cũng hỗ trợ tăng sức đề kháng. Có thể dùng 3 - 4 quả quất rửa sạch, cho vào bát cùng đường phèn rồi hấp cách thủy khoảng 15 phút. Khi hỗn hợp nguội bớt, ngậm và nuốt từ từ cả nước lẫn cái. Có thể thêm mật ong nếu phù hợp.

Ăn uống đồ ấm

Khi cổ họng đang đau rát, người bệnh nên ưu tiên thức ăn, đồ uống ấm như cháo, súp, trà ấm, nước chanh ấm hoặc nước gừng ấm. Nên hạn chế đồ lạnh, nước đá, thức ăn cay nóng, rượu bia và thuốc lá vì có thể làm cổ họng kích ứng nặng hơn.

Tắm nước ấm hoặc dùng máy tạo độ ẩm

Hơi nước ấm khi tắm có thể giúp làm dịu cổ họng và giảm cảm giác khô rát. Máy tạo độ ẩm cũng có tác dụng giữ ẩm không khí, đặc biệt hữu ích khi ngủ trong phòng điều hòa hoặc thời tiết hanh khô.

Các biện pháp trên chủ yếu phù hợp với đau họng rát cổ mức độ nhẹ do viêm họng thông thường, cảm lạnh hoặc kích ứng. Người bệnh nên đi khám nếu đau rát họng kéo dài nhiều ngày, sốt cao, khó nuốt, khó thở, khàn tiếng kéo dài, nổi hạch cổ, ho ra máu hoặc triệu chứng tái phát nhiều lần.

Áp dụng các biện pháp súc họng nước muối và uống nước ấm giúp xoa dịu niêm mạc hầu họng nhanh chóng

Rát cổ họng kéo dài là dấu hiệu của bệnh gì?

Tình trạng rát cổ họng dai dẳng trên 3 ngày thường là biểu hiện của các bệnh lý cụ thể. Việc xác định đúng nguyên nhân giúp người bệnh có hướng điều trị trúng đích:

• Nhóm bệnh lý Tai - Mũi - Họng: Do virus hoặc vi khuẩn tấn công gây viêm họng cấp/mạn tính, viêm amidan, viêm VA. Triệu chứng đi kèm thường gồm sốt, ho, sổ mũi và sưng hạch cổ.
• Nhóm bệnh lý Tiêu hóa (Trào ngược dạ dày thực quản - GERD): Axit dịch vị trào ngược từ dạ dày lên làm tổn thương niêm mạc họng. Triệu chứng đi kèm gồm ợ hơi, ợ chua, nóng rát vùng ngực và họng thường rát nặng hơn vào buổi sáng sau khi ngủ dậy.

Để dễ dàng phân biệt, người bệnh có thể tham khảo bảng so sánh dưới đây:

Tiêu chí	Bệnh lý Tai - Mũi - Họng	Trào ngược dạ dày thực quản
Đặc điểm đau	Đau rát liên tục, tăng lên rõ rệt khi nuốt thức ăn.	Khô rát, vướng nghẹn ở cổ họng.
Triệu chứng đi kèm	Ho, sốt, sổ mũi, nghẹt mũi, sưng hạch cổ.	Ợ hơi, ợ chua, nóng rát ngực, đầy bụng, buồn nôn.
Thời điểm nặng nhất	Âm ỉ cả ngày, nặng hơn khi thời tiết lạnh.	Đau rát nhiều nhất vào buổi sáng sau khi thức dậy.

Xác định đúng nguyên nhân gây rát cổ họng giúp người bệnh lựa chọn đúng chuyên khoa điều trị

Khi nào hiện tượng đau rát họng cần gặp bác sĩ ngay?

Người bệnh cần dừng các biện pháp tự chăm sóc tại nhà và đến gặp bác sĩ chuyên khoa ngay lập tức nếu xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm (Red flags) sau:

• Cơn đau rát họng dữ dội, kéo dài trên 7 ngày không thuyên giảm.
• Sốt cao liên tục trên 38.5°C và không đáp ứng tốt với thuốc hạ sốt.
• Khó nuốt nặng (không nuốt được nước bọt), khó thở, thở rít hoặc hụt hơi.
• Khàn tiếng hoặc mất tiếng kéo dài liên tục trên 2 tuần.
• Ho khạc đờm có lẫn máu tươi hoặc đờm có màu sắc bất thường.

1900 3367

Đến ngay cơ sở y tế khi có các dấu hiệu đau rát họng kéo dài kèm theo sốt cao hoặc khó thở

Đặt lịch khám chuyên khoa chủ động cùng IVIE - Bác sĩ ơi

Tải app

Hệ sinh thái y tế thông minh IVIE - Bác sĩ ơi giúp người bệnh tối ưu hóa hành trình thăm khám, điều trị dứt điểm tình trạng khó chịu ở cổ họng:

• Khám đúng chuyên khoa: Kết nối người bệnh với các bác sĩ đầu ngành chuyên khoa Tai - Mũi - Họng (khi có triệu chứng ho, sốt) hoặc chuyên khoa Tiêu hóa (khi có triệu chứng ợ chua, trào ngược).
• Đặt khám nhanh, không chờ đợi: Đặt lịch chủ động tại các bệnh viện, phòng khám uy tín qua app hoặc website. Người bệnh được vào khám theo khung giờ chọn sẵn, hạn chế chờ đợi và giảm rủi ro lây nhiễm chéo.
• Tư vấn trực tuyến 24/7: Giải pháp Khám bệnh từ xa qua Video Call giúp người bệnh kết nối trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa ngay tại nhà để nhận hướng dẫn chăm sóc và điều trị kịp thời.

Kết luận

Tóm lại, khi muốn biết bị rát họng nên làm gì, người bệnh cần nhớ nguyên tắc kết hợp giữa chăm sóc khoa học tại nhà và thăm khám y khoa kịp thời. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc kháng sinh hoặc kháng viêm khi chưa có chỉ định từ bác sĩ để tránh nguy cơ kháng thuốc và tác dụng phụ nghiêm trọng.

Hãy chủ động theo dõi các biểu hiện của cơ thể. Để được tư vấn chuyên môn và đặt lịch khám nhanh chóng với các bác sĩ chuyên khoa phù hợp, bạn có thể tải ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi hoặc liên hệ trực tiếp đến tổng đài 1900 3367 để được hỗ trợ kịp thời.

Thông tin trên IVIE - Bác Sĩ Ơi và các trang liên kết không thay thế cho lời khuyên y tế, chẩn đoán hoặc điều trị từ các chuyên gia y tế. Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, bạn nên tư vấn với dược sĩ hoặc bác sĩ về bất kỳ sản phẩm nào bạn đang sử dụng hoặc dự định sử dụng. Công ty TNHH 1 thành viên ISOFHCARE không chịu trách nhiệm cho bất kỳ thông tin nào chưa chính xác hoặc việc sử dụng sản phẩm mà không có sự tư vấn của bác sĩ, chỉ dựa trên thông tin từ chúng tôi.