Top 9 triệu chứng ung thư vòm họng sớm cần đi khám ngay

Tổng quan về ung thư vòm họng

Ung thư vòm họng là khối u ác tính hình thành ở phần họng nằm phía sau mũi, có mã ICD-10 là C11. Do vị trí khó quan sát, bệnh ở giai đoạn đầu thường cần nội soi Tai Mũi Họng và sinh thiết để chẩn đoán.

Các yếu tố làm tăng nguy cơ gồm:

• Nhiễm virus Epstein–Barr (EBV); HPV chỉ liên quan đến một tỷ lệ nhỏ trường hợp.
• Tiền sử gia đình có người mắc bệnh.
• Hút thuốc lá, uống nhiều rượu.
• Thường xuyên ăn thực phẩm ướp muối hoặc bảo quản lâu ngày.
• Sống tại khu vực có tỷ lệ mắc cao như Đông Nam Á.

Có yếu tố nguy cơ không đồng nghĩa chắc chắn sẽ mắc ung thư.

Top 9 triệu chứng ung thư vòm họng phổ biến nhất

Đau rát họng kéo dài, khản tiếng

Khối u khi bắt đầu phát triển sẽ gây tổn thương niêm mạc vòm họng, tạo cảm giác đau vướng khi nói hoặc nuốt. Khác với đau họng do cảm cúm, tình trạng đau rát vòm họng do ung thư thường tập trung ở một bên, tăng dần theo thời gian và không có dấu hiệu giảm bớt dù người bệnh đã sử dụng các loại thuốc điều trị viêm họng thông thường.

Đau vòm họng tập trung ở một bên, tăng dần theo thời gian và không giảm dù đã dùng thuốc điều trị thông thường

Ù tai, giảm thính lực một bên

Do vòm họng nằm ngay gần lỗ vòi nhĩ (con đường thông giữa họng và tai giữa), khối u khi tăng kích thước sẽ chèn ép vòi nhĩ. Điều này gây nên hiện tượng ù tai liên tục một bên, người bệnh cảm thấy như có tiếng ve kêu hoặc tiếng xay lúa trong tai, kèm theo cảm giác đau tai âm ỉ và giảm thính lực rõ rệt.

Ngạt mũi, chảy máu cam không rõ nguyên nhân

Ở giai đoạn sớm, khối u vòm họng có thể gây ngạt mũi một bên từng đợt do bị cản trở đường thông khí phía sau. Khi các mạch máu nhỏ trên bề mặt khối u bị vỡ, người bệnh sẽ nhận thấy dịch mũi có lẫn vệt máu tươi hoặc gặp tình trạng chảy máu cam thường xuyên mà không do chấn thương hay thời tiết khô hanh.

Tình trạng ngạt mũi một bên kéo dài kèm dịch mũi lẫn vệt máu tươi hoặc chảy máu cam không do chấn thương

Đau đầu âm ỉ, đau nửa đầu

Sự xâm lấn của khối u vào nền sọ hoặc việc chèn ép lên các nhánh thần kinh vùng đầu cổ sẽ kích thích các cơn đau đầu. Biểu hiện đặc trưng là đau âm ỉ, rải rác từng cơn rồi chuyển sang đau liên tục ở nửa đầu, đau tập trung vùng thái dương hoặc đỉnh đầu cùng bên với vị trí tổn thương.

Nổi hạch vùng cổ, góc hàm

Nổi hạch cổ là một trong những dấu hiệu ung thư vòm họng điển hình nhất khiến người bệnh đi khám. Vòm họng có mạng lưới bạch huyết rất phong phú, nên tế bào ung thư dễ di căn đến hạch góc hàm. Ở giai đoạn đầu, hạch thường nhỏ, mật độ cứng, ấn không đau và di động. Khi tiến triển, hạch tăng kích thước nhanh, dính chặt vào các tổ chức xung quanh và trở nên cố định.

Hạch cổ góc hàm ban đầu nhỏ, mật độ cứng, không đau, sau đó tăng kích thước nhanh và dính chặt cố định

Ho dai dẳng, ho có đờm lẫn máu

Tình trạng ho kéo dài từ 1 đến 3 tháng không rõ nguyên nhân, không đáp ứng với thuốc kháng sinh hay thuốc ho thông thường là tín hiệu cảnh báo quan trọng. Khi niêm mạc vòm họng bị vi loét, phản xạ ho sẽ kèm theo đờm có vệt máu tươi hoặc máu đông sẫm màu.

Khó nuốt, vướng họng, chán ăn

Sự hiện diện của khối u làm thu hẹp khoảng không gian vòm họng, gây ra cảm giác nuốt vướng, nghẹn thức ăn hoặc dễ bị sặc khi uống nước. Cảm giác khó chịu dai dẳng này khiến người bệnh mất cảm giác ngon miệng và sợ ăn.

Cảm giác nuốt nghẹn, dễ sặc khi uống nước do khối u làm thu hẹp khoảng không gian vòm họng

Khó thở, tức ngực khi khối u tiến triển

Khi khối u phát triển đến kích thước lớn, đường thở họng mũi bị bít tắc nghiêm trọng. Người bệnh sẽ gặp khó khăn khi hít thở bằng mũi, phải chuyển sang thở bằng miệng, dẫn đến cảm giác khó thở, hụt hơi và tức ngực nhẹ, đặc biệt là khi nằm ngửa hoặc vận động thể lực.

Cơ thể mệt mỏi, sụt cân nhanh chóng

Tương tự các bệnh lý ác tính khác, tế bào ung thư vòm họng tiêu tốn lượng lớn năng lượng của cơ thể. Tình trạng này kết hợp với việc ăn uống khó khăn, đau đớn và lo âu kéo dài khiến cơ thể suy kiệt, sụt cân đột ngột (giảm trên 5-10% trọng lượng cơ thể trong vài tháng) mà không rõ nguyên nhân.

Tình trạng suy kiệt, sụt trên 5-10% trọng lượng cơ thể trong vài tháng do bệnh lý và ăn uống khó khăn

Cách phân biệt triệu chứng ung thư vòm họng với bệnh hô hấp thông thường

Do vị trí tổn thương nằm ở đường hô hấp trên, các biểu hiện ban đầu rất dễ bị nhầm lẫn với viêm họng, viêm xoang hoặc viêm tai giữa. Việc phân biệt rõ giúp người bệnh tránh tâm lý chủ quan.

Tiêu chí phân biệt	Bệnh hô hấp thông thường	Ung thư vòm họng
Tính chất triệu chứng	Thường xuất hiện đồng thời ở cả hai bên (ngạt 2 bên mũi, đau toàn bộ họng).	Thường khởi phát khu trú ở một bên (ù 1 bên tai, ngạt 1 bên mũi, đau nửa đầu).
Thời gian diễn tiến	Khởi phát cấp tính, rầm rộ rồi giảm dần và khỏi hẳn sau 7 - 14 ngày.	Tiến triển âm ỉ, dai dẳng kéo dài nhiều tuần, triệu chứng ngày càng nặng hơn.
Phản ứng với thuốc	Thường thuyên giảm rõ rệt khi dùng kháng sinh, giảm đau, chống viêm.	Hầu như không đáp ứng hoặc chỉ giảm rất nhẹ rồi bùng phát trở lại.
Đặc điểm hạch cổ	Hạch sưng đau do viêm, mềm, di động tốt, biến mất khi hết viêm.	Hạch cứng, ít đau ở giai đoạn đầu, tăng kích thước nhanh và dính chặt cố định.

Cảnh báo quan trọng: Nếu bạn gặp bất kỳ biểu hiện bất thường nào ở đường hô hấp kéo dài trên 3 tuần dù đã dùng thuốc điều trị thông thường, hãy chủ động đến cơ sở y tế có chuyên khoa Tai Mũi Họng để được kiểm tra chuyên sâu.

Chẩn đoán và các phương pháp điều trị ung thư vòm họng

Phương pháp chẩn đoán

Bác sĩ thường thực hiện:

• Khám vùng đầu, cổ và kiểm tra hạch.
• Nội soi mũi - vòm họng để tìm tổn thương.
• Sinh thiết mô nghi ngờ để xác định tế bào ung thư.
• Chụp CT, MRI hoặc PET-CT để đánh giá mức độ lan rộng; một số trường hợp được xét nghiệm EBV DNA.

Phương pháp điều trị

Phác đồ phụ thuộc vào giai đoạn bệnh và thể trạng:

• Xạ trị: Thường là phương pháp điều trị chính, đặc biệt ở giai đoạn sớm.
• Hóa trị: Có thể thực hiện trước, trong hoặc sau xạ trị ở bệnh tiến triển.
• Phẫu thuật: Chỉ áp dụng cho một số trường hợp còn hạch hoặc bệnh tái phát.
• Miễn dịch: Có thể được cân nhắc khi bệnh tái phát hoặc di căn.

Người bệnh cần tuân thủ điều trị, tránh thuốc lá và rượu bia, chăm sóc răng miệng, ăn đủ chất và vận động theo khả năng.

Nội soi vòm họng và chẩn đoán hình ảnh giúp bác sĩ phát hiện chính xác tổn thương ở giai đoạn sớm

Chủ động bảo vệ sức khỏe trước rủi ro ung thư vòm họng

Nếu có triệu chứng Tai Mũi Họng kéo dài hoặc thuộc nhóm nguy cơ, bạn nên chủ động thăm khám. Qua ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi, người dùng có thể:

• Tìm và đặt lịch với bác sĩ Tai Mũi Họng tại nhiều cơ sở y tế uy tín.
• Chọn khung giờ phù hợp, giảm thời gian xếp hàng chờ khám.
• Lưu trữ kết quả nội soi, xét nghiệm và lịch sử khám ngay trên ứng dụng.

Kết luận

Việc trang bị kiến thức về các triệu chứng ung thư vòm họng giai đoạn đầu là bước đầu tiên để bạn bảo vệ chính mình và những người thân yêu. Khi nhận thấy các dấu hiệu bất thường như đau họng kéo dài, ù tai một bên, ngạt mũi chảy máu hay nổi hạch cổ, đừng ngần ngại tìm kiếm sự tư vấn chuyên khoa y tế.

Thông tin trên IVIE - Bác Sĩ Ơi và các trang liên kết không thay thế cho lời khuyên y tế, chẩn đoán hoặc điều trị từ các chuyên gia y tế. Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, bạn nên tư vấn với dược sĩ hoặc bác sĩ về bất kỳ sản phẩm nào bạn đang sử dụng hoặc dự định sử dụng. Công ty TNHH 1 thành viên ISOFHCARE không chịu trách nhiệm cho bất kỳ thông tin nào chưa chính xác hoặc việc sử dụng sản phẩm mà không có sự tư vấn của bác sĩ, chỉ dựa trên thông tin từ chúng tôi.