Đột quỵ là tình trạng cấp cứu khẩn cấp tính bằng giây. Trong khoảnh khắc nguy kịch đó, việc biết cách sơ cứu người bị đột quỵ đúng phương pháp vào thời gian vàng có ý nghĩa quyết định đến tính mạng và khả năng phục hồi của bệnh nhân. Hãy cùng IVIE - Bác sĩ ơi lưu lại ngay cẩm nang hướng dẫn nhanh dưới đây để sẵn sàng chủ động xử lý, bảo vệ an toàn cho người thân khi tình huống không may xảy ra.
Nhận biết nhanh dấu hiệu đột quỵ qua quy tắc F.A.S.T
Trước khi tiến hành sơ cứu người đột quỵ, việc nhận diện sớm các dấu hiệu lâm sàng thông qua quy tắc F.A.S.T là điều kiện tiên quyết để giành giật sự sống cho người bệnh:
- F (Face - Khuôn mặt): Gương mặt mất cân đối, nụ cười bị méo mó, nhân trung lệch hẳn sang một bên do tổn thương dây thần kinh cơ mặt.
- A (Arms - Cánh tay): Người bệnh yếu hoặc liệt nửa người, không thể nâng cả hai tay lên cùng lúc, có cảm giác tê bì chân tay.
- S (Speech - Giọng nói): Giọng nói biến đổi bất thường, nói ngọng nghịu, líu lưỡi, nói đứt quãng khó hiểu hoặc không thể phát âm.
- T (Time - Thời gian): Khi xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào trên, thời gian sống của tế bào não đang đếm ngược. Cần gọi ngay cấp cứu và tiến hành các bước hỗ trợ khẩn cấp.

Quy tắc F.A.S.T - Tiêu chuẩn vàng giúp nhận diện nhanh chóng các triệu chứng đột quỵ tại nhà
Tham khảo ngay cơ sở y tế khám chữa đột quỵ:
Khám đột quỵ ở đâu Hà Nội?
Khám đột quỵ ở đâu TPHCM?
Hướng dẫn nhanh 6 bước sơ cứu người bị đột quỵ tại nhà
Khi đối mặt với ca nghi ngờ tai biến, hãy giữ bình tĩnh và áp dụng ngay phương pháp xử lý chuẩn y khoa thông qua 6 bước sơ cứu người bị đột quỵ sau đây:
Bước 1: Giữ bình tĩnh và đặt người bệnh nằm nghiêng
Hãy nhẹ nhàng đặt người bệnh nằm nghiêng an toàn sang một bên (tư thế hồi sức). Tư thế này giúp thông thoáng đường thở, ngăn ngừa nguy cơ hít phải chất nôn, dịch tiết hoặc đờm dãi vào phổi gây ngạt thở. Đồng thời nới lỏng quần áo, thắt lưng để hỗ trợ hô hấp.
Bước 2: Gọi cấp cứu ngay lập tức (115)
Đột quỵ có thời gian vàng điều trị nghiêm ngặt (tốt nhất trong 3 đến 4.5 giờ đầu). Hãy gọi ngay 115 hoặc cơ sở y tế gần nhất, thông báo rõ các triệu chứng và mốc thời gian khởi phát để đội ngũ y tế chuẩn bị phương án xử lý kịp thời.
Bước 3: Tránh để người bệnh cử động mạnh
Tuyệt đối bất động người bệnh, không bế xốc, không lắc mạnh và không để họ tự đi lại. Cử động mạnh làm kích thích tăng huyết áp, tăng áp lực dòng máu lên não khiến vùng tổn thương lan rộng hoặc xuất huyết nghiêm trọng hơn.
Bước 4: Kiểm tra sinh hiệu và hô hấp nhân tạo khi hôn mê
Theo dõi sát nhịp thở và trạng thái tinh thần của bệnh nhân. Nếu có sẵn máy đo huyết áp tại nhà, hãy kiểm tra chỉ số nhưng tuyệt đối không tự ý cho uống thuốc hạ huyết áp vì có thể làm sụt giảm dòng máu nuôi não. Trường hợp người bệnh ngưng thở, mất ý thức, cần thực hiện ép tim và hô hấp nhân tạo ngay lập tức.
Bước 5: Giữ ấm cơ thể cho người bệnh đúng cách
Đắp một tấm chăn mỏng hoặc áo khoác nhẹ để ổn định thân nhiệt cho người bệnh khi hệ thần kinh thực vật bị rối loạn. Tránh dùng chăn bông quá dày hoặc nặng đè lên vùng ngực vì sẽ gây cản trở cử động hô hấp.
Bước 6: Tuyệt đối không tự ý cho người bệnh dùng thuốc
Không tự ý cho người bệnh ngậm hay uống bất kỳ loại thuốc nào, kể cả Aspirin. Aspirin chỉ có lợi cho đột quỵ nhồi máu não (tắc mạch) nhưng lại là tác nhân gây xuất huyết ồ ạt, tử vong nếu người bệnh thuộc thể đột quỵ xuất huyết não (vỡ mạch). Khi chưa có kết quả chụp phim CT/MRI tại bệnh viện, nguyên tắc cốt lõi là không dùng thuốc.

Đặt người bệnh nằm nghiêng sang một bên là bước bảo vệ đường thở vô cùng quan trọng
Những sai lầm nguy hiểm cần tránh khi sơ cứu đột quỵ tại nhà
Cộng đồng cần kiên quyết loại bỏ các phương pháp truyền miệng dân gian phản khoa học khi xử lý tai biến. Tuyệt đối không cạo gió, châm cứu hoặc dùng kim chích máu đầu ngón tay, dái tai. Hành động này gây đau đớn, kích thích huyết áp vọt lên cao làm mạch máu não vỡ nhanh hơn.
Đồng thời, không cố tình đổ nước chanh, nước đường hay ép người bệnh nuốt các viên hoàn khi họ đang lơ mơ. Việc này trực tiếp gây sặc vào đường thở, dẫn đến suy hô hấp cấp và tử vong trước khi kịp đến bệnh viện.

Nói không với cạo gió, chích máu tai để tránh đẩy người bệnh vào tình huống nguy kịch
Chủ động tầm soát và phòng ngừa nguy cơ đột quỵ từ sớm cùng IVIE - Bác sĩ ơi
Đột quỵ diễn tiến âm thầm nhưng có đến 80% số ca có thể phòng ngừa nếu kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ từ sớm như cao huyết áp, đái tháo đường, mỡ máu, xơ vữa động mạch.
Nếu bạn hoặc người thân thường xuyên có các dấu hiệu cảnh báo sớm như đau đầu dữ dội, hoa mắt, chóng mặt, mất thăng bằng hoặc tê bì tay chân thoáng qua, hãy chủ động tham vấn y khoa. Ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi giúp bạn kết nối trực tuyến nhanh chóng với các Giáo sư, Tiến sĩ, Bác sĩ chuyên khoa Thần kinh hàng đầu ngay tại nhà. Qua đó, người dùng dễ dàng đặt lịch hẹn khám tầm soát đột quỵ toàn diện (chụp MRI, siêu âm Doppler...) tại các bệnh viện uy tín, chủ động bảo vệ gia đình trước hiểm họa tai biến.

Đặt lịch khám tầm soát đột quỵ toàn diện cùng các chuyên gia hàng đầu thông qua ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi
Hãy chủ động bảo vệ sức khỏe hệ thần kinh và mạch máu não ngay hôm nay:
Tải app
- Cách 1: Tải ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi trên App Store hoặc Google Play để đăng ký tư vấn trực tuyến với chuyên gia Thần kinh.
- Cách 2: Đặt lịch hẹn khám tầm soát và chụp MRI tại các bệnh viện lớn trực tiếp qua ứng dụng.
- Hotline hỗ trợ 24/7: Liên hệ ngay 1900 3367 để được tư vấn viên hỗ trợ sắp xếp lịch trình khám nhanh nhất.
1900 3367
Kết luận
Tóm lại, tai biến mạch máu não là một cuộc đua khốc liệt với thời gian khi mỗi phút trôi qua có khoảng 2 triệu tế bào não bị chết đi. Việc nằm lòng quy tắc F.A.S.T, tuân thủ 6 bước xử lý an toàn tại nhà và bài trừ các thói quen dân gian sai lầm là chìa khóa bảo vệ tính mạng người thân. Trong lằn ranh sinh tử, sự bình tĩnh và một kỹ năng sơ cứu người bị đột quỵ chuẩn xác của bạn chính là cơ hội sống sót quý giá nhất của người bệnh.
Thông tin trên IVIE - Bác Sĩ Ơi và các trang liên kết không thay thế cho lời khuyên y tế, chẩn đoán hoặc điều trị từ các chuyên gia y tế. Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, bạn nên tư vấn với dược sĩ hoặc bác sĩ về bất kỳ sản phẩm nào bạn đang sử dụng hoặc dự định sử dụng. Công ty TNHH 1 thành viên ISOFHCARE không chịu trách nhiệm cho bất kỳ thông tin nào chưa chính xác hoặc việc sử dụng sản phẩm mà không có sự tư vấn của bác sĩ, chỉ dựa trên thông tin từ chúng tôi.