Cholesterol tham gia trong hầu hết các hoạt động của cơ thể do đó chúng đóng vai trò cực kỳ quan trọng và không thể thay thế được. Tuy nhiên, hàm lượng của một loại cholesterol LDL trong máu khi tăng lên quá cao sẽ xảy ra hiện tượng mỡ trong máu, lắng đọng mỡ ở thành mạch máu… Thành mạch bị thu hẹp, kém đàn hồi gây nên nhiều bệnh lý nguy hiểm như tăng huyết áp, đái tháo đường và bệnh tim mạch. Một chế độ ăn giảm cholesterol LDL là yếu tố then chốt giúp phòng chống bệnh hiệu quả.
1. Cholesterol ảnh hưởng đến bệnh tim mạch như thế nào?
Cholesterol là một thành phần của lipid máu, đóng vai trò không thể thiếu trong các hoạt động của tế bào sợi thần kinh hay sản xuất một số loại hormon giúp cơ thể hoạt động ổn định.
Có hai loại cholesterol chính trong cơ thể: HDL-C và LDL-C. Chúng được tổng hợp và duy trì ở mức độ cho phép, khi tăng hàm lượng chất này hoặc giảm hàm lượng loại kia đều gây nên những tình trạng bệnh lý nguy hiểm.
a. HDL-Cholesterol
HDL-C được biết đến là loại cholesterol có trọng lượng phân tử cao, là loại cholesterol “tốt” tuy chỉ chiếm khoảng 25 – 30% hàm lượng trong máu nhưng lại đảm nhiệm vai trò lớn lao: Vận chuyển cholesterol từ máu về gan, đồng thời cũng đưa cholesterol ra khỏi các mảng xơ vữa động mạch, hạn chế gây ra các biến chứng tim mạch. Khi HDL-C giảm sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch.
![HDL và LDL](https://isofhcare-backup.s3-ap-southeast-1.amazonaws.com/images/hdl-ldl_c0467311_3fe3_4504_8cb0_0b973fab8c4f.jpg)
b. LDL-C
LDL-C chiếm gần 70% hàm lượng trong máu do đó đảm nhiệm vai trò vận chuyển hầu hết cholesterol trong cơ thể. Trái ngược hoàn toàn với HDL-C, khi hàm lượng LDL-C trong máu tăng quá cao sẽ tăng hiện tượng lắng đọng mỡ ở thành mạch máu, ở tim và phổi gây xơ vữa động mạch. Các mảnh xơ vữa có thể gây hẹp, tắc lòng mạch thậm chí là bong tróc tạo ra những cục huyết khối lưu thông trong lòng mạch và đe dọa hoại tử tổ chức bất cứ lúc nào. Do đó, chúng còn được gọi là “cholesterol xấu”.
Hàm lượng LDL-C trong máu tăng cao có thể do yếu tố không thay đổi được (di truyền) hoặc do các thói quen có thể điều chỉnh như (chế độ ăn nhiều chất béo no, hút thuốc lá, lối sống tĩnh tại ít vận động thể dục thể thao…). Cholesterol trong máu tăng cao còn có thể là yếu tố kéo theo sau của bệnh cao huyết áp, đái tháo đường.
2. Thực phẩm giàu cholesterol LDL bạn nên tránh
Cholesterol được hình thành từ 2 nguồn: Do cơ thể tổng hợp hoặc từ thức ăn cung cấp. Khoảng 75% cholesterol trong máu được tổng hợp ở gan và các cơ quan khác trong cơ thể, phần còn lại là từ thức ăn.
Nhìn chung, để có một sức khỏe tốt đặc biệt là phòng chống các bệnh tim mạch nguy hiểm, chúng ta xây dựng một chế độ ăn giúp tăng cường HDL-C và hạn chế cholesterol xấu LDL. Nhưng không có hoặc có rất ít loại thực phẩm đảm bảo được tính “toàn năng” đó.
Một số loại thực phẩm cung cấp nguồn cholesterol cao mà bạn cần hạn chế để phòng bệnh tim mạch hoặc có những yếu tố nguy cơ mắc bệnh như:
- Nội tạng động vật, thịt đỏ, trứng
- Thực phẩm có chứa chất béo no như mỡ, bơ, nước luộc thịt
- Thịt mỡ, thịt có gân, da động vật
Tải ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi để đặt khám trực tuyến với bác sĩ hoặc gọi đến hotline 19003367 để được hướng dẫn sử dụng ứng dụng!
3. Mẹo giảm cholesterol trong chế độ ăn uống phòng chống bệnh tim mạch cực kỳ hữu ích
a. Ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ để hạn chế cholesterol trong máu
Chất xơ là thành phần chủ yếu có trong các loại rau xanh, tuy chúng không sinh năng lượng cho cơ thể nhưng lại có những đặc tính quan trọng như:
- Trong chất xơ có ít chất béo phù hợp với người béo phì mong muốn giảm cân.
- Ở dạ dày không có enzim để phân giải xenlulozo do đó chất xơ không được tiêu hoá và hấp thụ, nhưng thực phẩm giàu chất xơ có thời gian nhai lâu hơn nên làm cho chúng ta có cảm giác mau no và no lâu, chính vì vậy mà giảm thèm ăn, giúp phòng tránh được thừa cân béo phì rất hiệu quả.
- Chất xơ còn được “thần thánh hóa” khi có vai trò làm giảm cholesterol xấu LDL và làm tăng HDL-C giúp phòng chống bệnh tim mạch tự nhiên, dễ thực hiện.
![Thực phẩm giàu chất xơ](https://isofhcare-backup.s3-ap-southeast-1.amazonaws.com/images/thuc-pham-giau-chat-xo_71421773_e723_4467_8aab_dcc75f7cf0f0.jpg)
Chất xơ là nguồn thức ăn cực kì tốt trong dự phòng và cả cho người mắc bệnh mãn tính như tim mạch. Chất xơ có trong bột yến mạch, hạt lanh, lúa mạch, hạt đậu khô, các loại hoa quả, các loại rau xanh, củ cải đường và atiso…
b. Bổ sung hoa quả trong chế độ ăn hàng ngày
Hoa quả không những cung cấp lượng nhất định chất xơ mà còn mang đến nguồn vitamin C và acid hữu cơ dồi dào. Vitamin C có vai trò duy trì sự dẻo dai của thành mạch, làm giảm nguy cơ mắc bệnh huyết áp cao, bệnh mạch vành.
Tuy nhiên lượng vitamin C trong hoa quả dễ bị mất mất, hao hụt trong quá trình rửa, chế biến do đó cần phải cẩn thận và biết cách thực hiện. Vỏ của một số loại trái cây có chứa hàm lượng chất xơ cao như táo, lê, ổi… do đó khi ăn không nên gọt vỏ.
c. Ăn đậu nành hoặc uống sữa giúp giảm lượng Cholesterol xấu
Đậu nành và các sản phẩm làm từ đậu nành được mệnh danh là vua của các loại thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật cung cấp nguồn protein dồi dào rất tốt cho người có cholesterol cao.
Thực phẩm giàu protein này có hàm lượng chất béo không bão hòa, chất xơ, các vitamin và khoáng chất cao và hàm lượng chất béo bão hòa thấp phù hợp để phòng chống bệnh tim mạch vì nhìn chung, chế độ ăn nhiều chất béo bão hòa không tốt cho tim mạch.
Để làm giảm cholesterol nhất là trong phòng chống các bệnh tim mạch ở một số đối tượng có nguy cơ cao, chúng ta nên bổ sung nhiều đậu nành, đậu phụ, bột đậu nành, đậu nành luộc và sữa đậu nành trong chế độ ăn uống hàng ngày.
![Thực phẩm đậu nành](https://isofhcare-backup.s3-ap-southeast-1.amazonaws.com/images/thuc-pham-dau-nanh_2597b125_175b_4ffa_a5c8_0cf4426637e5.jpg)
Tuy nhiên, đậu nành và sản phẩm của nó không được khuyến khích sử dụng nhiều ở nam giới.
d. Vitamin E ngăn ngừa bệnh tim mạch
Nhu cầu vitamin E phụ thuộc vào lượng acid béo chưa no trong khẩu phần ăn, nếu thiếu sẽ làm giảm khả năng hấp thu lipid.
Ngoài ra, hàm lượng dồi dào vitamin E có trong dầu thực vật như dầu đậu tương, ngô, hướng dương và bơ thực vật còn giúp làm giảm loại cholesterol xấu, tăng tuần hoàn máu nên làm giảm nguy cơ mắc các bệnh tim mạch đáng kể.
Vitamin E còn được tìm thấy nhiều ở hạt ngũ cốc và đậu đỗ nảy mầm, rau có màu xanh đậm cũng là nguồn cung cấp vitamin E không thể bỏ qua.
4. Khám các bệnh lý về tim mạch trực tuyến cùng với bác sĩ chuyên khoa ngay trên ứng dụng đặt lịch từ xa
Mong rằng bài viết đã gửi đến cho bạn những thông điệp hữu ích về cách phòng chống bệnh tim mạch bằng cách thay đổi chế độ ăn giảm cholesterol. Nếu bạn có đã hoặc đang mắc phải các triệu chứng cảnh báo bệnh tim hoặc có bất kỳ thắc mắc nào, xin vui lòng liên hệ với chúng tôi qua website IVIE - Bác sĩ ơi hoặc HOTLINE 19003367 hoặc tải ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi về điện thoại để được hỗ trợ tư vấn một cách chân thành và nhiệt tình nhất.
App IVIE - Bác sĩ ơi là một ứng dụng được sử dụng rộng rãi Việt Nam giúp kết nối y bác sĩ và bệnh nhân từ xa chỉ bằng các bước đặt lịch thăm khám tại nhà đơn giản và rất dễ thực hiện. Đặc biệt trong mùa dịch COVID-19 khó khăn này, IVIE - Bác sĩ ơi đang đồng hành cùng chương trình Bác sĩ ơi, với đội ngũ y bác sĩ đến từ các bệnh viện nổi tiếng trên toàn quốc có thể giúp tư vấn và hỗ trợ miễn phí. Bạn chỉ cần thực hiện theo 4 bước sau:
Bước 1: Tải ứng dụng IVIE - Bác sĩ ơi về điện thoại
Bước 2: Đăng ký/đăng nhập
Bước 3: Truy cập vào mục Bác sĩ ơi và tìm kiếm tên bác sĩ bạn mong muốn
Bước 4: Chọn ngày giờ khám phù hợp.
IVIE - Bác sĩ ơiIVIE - Bác sĩ ơi- khám bệnh trực tuyến, an tâm mùa bệnh dịch
Cẩm nang IVIE - Bác sĩ ơi cung cấp cho bạn các bí quyết khám bệnh tại Hà Nội và Hướng dẫn khám bệnh tuyến trung ương với những thông tin đắt giá và chính xác nhất.
Chúc bạn và gia đình luôn mạnh khỏe!